Phần 1: Múa bút

Nếu bạn chưa đọc Phan 0 thì nên đọc trước khi bắt đầu vào giai đoạn "Múa Bút."

CHƯƠNG BỐN: MỘT, HAI, HÍT... THỞ
Nguyễn Thu Trang Musketeer Lady 29/12/2004

Trong phần Cắn Bút, tôi đã giành quá nhiều thời gian về những cái Không Nên Viết. "Now what?" bạn hỏi, "Còn gì còn lại để viết đây?"

Câu trả lời rất đơn giản, "Một, hai, hít... thở!" Sẵn sàng!

Trước hết, nên nhớ là không có chủ đề hay dở, chỉ có bài luận hay dở. Nhiều khi, văn hay là văn nhại lại những cách nói cliché nhàm chán. Bài luận của bạn không cần phải "khám phá," hay làm người khác giật mình, hay gắng để được cái tiếng khác thường. Đơn giản, bài luận chỉ cần dùng giọng văn riêng của bạn để cho adcom tự họ hiểu thêm về con người bạn.

Và ai bảo rằng chỉ có 12 câu chuyện nguyên bản trên thế giới? Sau khi nghe giáo sư Harry Bauld giảng đạo về các chủ đề cấm ngặt của college essays, một học sinh đáp lại như sau:

Recently, I spent a day being told that my life is one big cliche. The assembly that morning concerned the writing of the college essay, and the speaker, a former English teacher, proceeded to explain to a once-eager-but-then-doubt-riddled teenage crowd why every essay topic they had ever conceived was taboo. We couldn't write about our summer trip, our dedication to extracurriculars, our views on world issues - in essence, our life up till now, because it has all been done before. The admission officers, upon reading our humble compositions, will let out a long wail from beneth his pile of boring, cliched essays, toss that humble composition in the corner and drown himself in Heineken. Hm.

Later that day, someone told me about a theory that there are only twelve stories in the world, and every story I hear or tell is a variation of one of those twelve, thus eliminating any possibility that I could write something you haven't seen before once every twelve applications. Oh.

In my Dostoevsky class, we discussed Raskolnikov's fear that life means absolutely nothing unless you are Napoleon or some other person that everybody keeps talking about. In other words, unless you kill a lof of people or discover another element, you have to resign yourself to a life full of rush-hour traffic and bank deposits and take-out Chinese food and tax returns and sitcoms and other things that are ridiculous just because everyone does them. Yes, yes, that's so true, concurred my English class. Ugh.

Ladies and gentlemen of the admission committee, I have a dilemma. I have been told that my life is one big cliche, and I don't believe that's true. But how can I express this to you? How can I get you to say "Yes, Miss Sharon Isaak, we want you to come to Princeton, you are a wonderful example of non-cliche and we want you to come add your non-clicheness to our academic community"? I don't think I can accomplish my task in the frienzied atmosphere of this ominous piece of paper. No, ladies and gentlemen, I think I shall invite you to dinner, and we shall see what happens from there.

Let's make it a Sunday; Sundays are good because it gives you a whole weekend to recuperate from the all nighters you pulled the week before (you while reading essays, I while writing them). No need to dress up, though you'll want ot wear sweaters because dinner will be outside, on a wooden table beneath a tree. I think each of us should bring a part of the meal, to put some personality into it. I will be bringing guacamole, of which I'm quite fond, so make your selections accordingly.

Once we sat, we can start talking about ourselves. I'm sure that after a good meal of guacamole and whatever, we'll be able to get beyond the problem of the cliche'd existence, for I know that there's more behind the title "we as admission officers," as I am sure you know there's more behind my green and gray resume. I'll tell you some stories, like the one about the time some friends and I baked chocolate chip cookies on an iron propped between a pair of sneakers at Exeter Summer School or about the game of strip poker I won because I was wearing a lot of jewelry, leavin the editor of my school newspaper in his long underwear during a 40-degree-below-zero frostwave.

By that time we have dessert and coffee I am sure you'll see that though the world would love to include my life in the long list of already-been-dones (and no matter what I say, the world will always try to do so), I'm much more fun to spend time with than your run-of-the-mill, self-conscious statistic. Hey, the things I do are new when I do them, aren't they? Thinking that way sure makes life a lot more fun than spending a lifetime as a generalization.

Anyway, I look forward to your visit. (R.S.V.P by December 15).

~ Essay copyrighted from Harry Bauld's On Writing the College Essay.~

Adcom thường không thích các bài luận viết về những mối lo sợ khi nộp hồ sơ đại học, nhưng bài luận này dễ thương đến nỗi ông gửi hẳn một lá thư riêng đến cho Sharon. Đến ngày 15 tháng 12, cô nhận được tờ RSVP mong muốn: "Welcome to Princeton..."

See, you have everything, anything to write about.

CHƯƠNG NĂM: ĐEM VĂN VÀO ĐỜI THỰC
Nguyễn Thu Trang Musketeer Lady 29/12/2004

Kính gửi đến Câu Lạc Bộ Những Kẻ Bình Dân,

Thời điểm để bạn rũ áo gia nhập hàng ngũ Các Thành Viên Sáng Giá. Trước hết, hãy thử xem một số gợi ý của các bậc tiền bối nhà văn chuyên nghiệp:

1. Kể chuyện:

Cuộc sống không phải là một màn kịch câm. Hắn là khán giả, và hắn cực kỳ yêu thích những câu chuyện hấp dẫn. Các nhà văn chuyên nghiệp biết rõ điều này, và họ dùng những mẩu chuyện lượm lặt để mang tác phẩm gần gũi với kinh nghiệm đời thường của bạn. Một lời đối thoại, một mảnh ngụ ngôn, một nhân vật sống động... sẽ vạch ranh giới giữa văn hay và văn nhàm.

Hãy lấy ví dụ một số bài luận "ao nhà" thu thập được trong forum ta:

-So, you said you want to go to Duke next year. Are you ready? Are you fearless?
-Yes. I can proudly say that I am fearless. Not only for the kind of fear toward ghosts. It’s true that darkness or ghosts don’t scare me; however, this is not what I want to tell you.
Chu Lan Anh, essay to Duke

“Keep going, Son, keep going…”
I repeated that sentence to myself while I was running around the training field.
Hồ Lam Sơn

My father passed away when I was only two. One year later, I accompanied my mother to Bangkok, Thailand and then to UC Berkeley to do her masters in Environment and Public Policy.
Thuy Khanh, Wesleyan Freeman Scholar '04

Có muôn cách để sử dụng các giai thoại (anecdotes):
- Phần mở đầu để dẫn vào bài luận
- Phần kết để tổng kết và nâng cao bài luận
- Một chi tiết trong bài để chứng minh một quan điểm nào đó - giai thoại kiểu này không nên dài dòng.
- Một câu chuyện chạy dọc suốt và khuôn nắn toàn bộ bài văn. Câu chuyện về người cha và lời khuyên độc đáo trong phòng vệ sinh là một ví dụ điển hình: click here to read.

Later that day, someone told me about a theory that there are only twelve stories in the world, and every story I hear or tell is a variation of one of those twelve, thus eliminating any possibility that I could write something you haven't seen before once every twelve applications. Oh.

What are the twelve stories mentioned here?

Adcom thường không thích các bài luận viết về những mối lo sợ khi nộp hồ sơ đại học, nhưng bài luận này dễ thương đến nỗi ông gửi hẳn một lá thư riêng đến cho Sharon.

So the English text above is the application essay of a student name Sheron to Princeton?

Chào chị Thu Trang,
Bài viết của chị hay quá.
Nhưng Chương Năm của chị mới có mục 1 nhỏ thôi à, hôm nào chị rảnh chị viết tiếp nha chị.

To mastertek: Yes, that's a real essay of the student (don't think her name is real though). And I have no idea what 12 stories are. Try google?

To caythong: Thanks much. I will continue when I find inspiration

Chi Trang oi, chi lam on cho em hoi mot chut (co the la silly question doi voi chi!!&#33: mot bai essay thi gom co nhung phan nao , co fai la mo bai, than bai roi ket bai nhu mon Tap lam van o VN ko? Chi lam on chi gium em. Thanks chi nhieu!

Jindo: Sorry, no Viet font Usually 3 parts - introduction, main body, conclusion, but it's not a rule but more like a guideline. I would advise you to try that because it gives the essay a clear layout. Don't forget to post up your essays for Vietabroader's feedbacks!

Chi Trang oi, chi hoc van o dau the! Viet dinh qua! :star:

chị trang viết hay thật đấy
với cả chị lấy tư liệu từ quyển on writing the college application essay : the key to acceptance and the college of your choice , đúng k0 ạ? em cũng đang định mua quyển này vì thấy nó có vẻ rất đc.

Chị ơi, em đang tập viết ở nhà nhưng ~_~ không có ai sửa, thấy khó wa. Tự nhân thấy bài viết của mình chả có gì hấp dẫn, không lôi cuốn, có vẻ thừa chi tiết, không cảm xúc ~_~. Mà kiểu gì cũng có lỗi ngữ pháp. Thế làm thế nào ạ ?

Actually I think you're amazing. Everything you've done 's very useful for us.

Thanks a lot.

mọi người ơi sao em không vào xem essay của các anh chị được nhỉ? diễn đàn cứ thông báo là em không có quyền xem
hay em phải post đủ số bài thì mới xem được?

sis trang viết tiếp điii ^.^, love to read from you!

đúng vậy ạ hình như là cái thread đó bị lock rồi đúng ko ạ / ko thì sao em ko vào xem đc ạ

@ Quyên và Thu: Để khuyến khích sáng tạo mà ko bị "ám ảnh" bởi văn phong ng khác, và để tránh plagiarism, VA ko cung cấp các bài essays của những applicants trước nữa.

hụ, đúng là có nhiều người dạo này đạo văn quá nhưng nếu khoá luôn cái thread đó thì buồn thật, những tư liệu đó giúp ích cho bọn em nhiều mà ...
mọi người cho em hỏi, có thể mua được cuốn "on Writing the college essay" ở VN ko ạ ? em search thì hình như chỉ có trên amazonn
với lại, ngoài cuốn " 50 Havard essays" ra còn cuốn nào nhiều essays mẫu hay và nhiều tips không ạ / Em search ra cả đống mà không biết chọn cuốn nào cả. Mọi người làm ơn giúp em với ạ. thx mọi người nhiều

Cám ơn chị Trang nhé, ngưỡng mộ chị quá Cả 4 chươg em phải save lại để nghiền ngẫm lâu dài đấy ^^ Thanx much.

Originally posted by janny_2603@Oct 24 2008, 08:07 PM
hụ, đúng là có nhiều người dạo này đạo văn quá nhưng nếu khoá luôn cái thread đó thì buồn thật, những tư liệu đó giúp ích cho bọn em nhiều mà ...
mọi người cho em hỏi, có thể mua được cuốn "on Writing the college essay" ở VN ko ạ ? em search thì hình như chỉ có trên amazonn
với lại, ngoài cuốn " 50 Havard essays" ra còn cuốn nào nhiều essays mẫu hay và nhiều tips không ạ / Em search ra cả đống mà không biết chọn cuốn nào cả. Mọi người làm ơn giúp em với ạ. thx mọi người nhiều

On Writing The College Essay đọc cực kỳ hay. Chị Trang hình như cũng dựa trên đó để viết đấy !
Ngoài cuốn này ra có cuốn Fiske Guide, rồi 50 Successful Harvard Essays (không phải cuốn ebook trên mạng mà là cuốn của Harvard Crimson cơ, trong này còn có mấy bài essay của người Việt )

Cuốn 50 Successful Harvard Essays trên englishtips.org có. Còn hai cuốn kia thì mình ko biết

Hay quá chị ạ. Chị post lên những phần khác đi

giọng văn đầy cá tính , tâm phục khẩu phục.

Hiện mình đang viết essay to get in Texas A&M University, mình băn khoăn không biết có nên đề cập đến việc mình đã làm việc trong nhà hàng (trong khi đang học college ở Mỹ) để kiếm tiền phụ gia đình ko? vì ai cũng biết là international students không được phép làm việc off-campus!
Rất mong được nghe ý kiến của các bạn! Cám ơn rất nhiều!

hay qá....^^

Văn của chị đỉnh thật, quả là những bài viết có ích cho những applicant như tụi em.
Chị có tham khảo sách vở hay học ở đâu thì chỉ tụi em nhé.

Originally Posted by blade219vn

Hiện mình đang viết essay to get in Texas A&M University, mình băn khoăn không biết có nên đề cập đến việc mình đã làm việc trong nhà hàng (trong khi đang học college ở Mỹ) để kiếm tiền phụ gia đình ko? vì ai cũng biết là international students không được phép làm việc off-campus!
Rất mong được nghe ý kiến của các bạn! Cám ơn rất nhiều!

Ko đánh tự nhiên khai ra chi dzay. Thiếu gì chủ đề để viết, có cần phải khoe ra để cho nó bắt mình ko

Thanks chị Trang nhé, em đọc một lèo hết mấy chương mà chẳng thấy chán. Đối với những người chân ướt chân ráo lần đầu tiên mơ về việc du học như em (chứ chưa nói tới việc bắt đầu điền hồ sơ xin họbc bổng hay du học) thì đây là một nguồn thông tin rất hữu ích, giúp cho em "định dạng" trước những khó khăn căn bản mình sẽ gặp.

Đi loay hoay quanh forum, mới chợt nhận ra là mình còn không biết nhiều thứ quá.

BTW, this is my very first post. Yay!

hì hì thanks chị Trang nhá ^^ tích góp đc nhìu cái trong bài essay sắp tới của em lắm ^^
P/S: em mà đc scholarship em sẽ khao chị 1 chầu ăn thỏa chí ^^

Mình muốn add thêm một chút về mấy topic essay thông dụng.
1. Vì sao lại chọn học ngành đó ở trường của nó
Be specific, giả sử nó hỏi về việc chọn học ngành X của trường nó, mình thấy phần lớn các applicants post essays trên VA có đặc điểm là câu trả lời chung chung và thường mắc một vài lỗi như sau:
"I have passion about this field". --- Passion is a vague word, passion how?
"I graduated from the top high school in Vietnam. I got achievement, awards, high grades in that field. Here is another piece of my personal history, my family is ....." ---- We can see that in your document, please don't mention that again.
"I always wanted to be an entrepreneur, so I want to discover more about business" ---- Yeah, I've always wanted to be a Superman. So what did you do if you always wanted to be an entrepreneur?

Đương nhiên là những điều đề cập ở trên không có hại gì cả, mình chỉ thấy nó chưa đủ độ cụ thể để impress adcom. Theo mình, thì mình sẽ làm như thế này
- Trong khoảng 1-2 paragraph đầu tiên, cố gắng trả lời được câu hỏi "What did I do?". Thí dụ apply vào Engineering major thì mô tả về quá trình chính tay mình lắp ráp 1 product. Apply vào Bussiness thì nói về quá trình mình kiếm ra tiền trong 1 cái job thời high school. Riêng cái khoản trả lời thành công câu hỏi này, bạn đã stand out được hơn 90% applicants rồi vì thực tế là ở bậc high school, ngoài điểm chác ra, rất ít học sinh có thể "do something significantly".
- Tiếp theo là transition paragraph. Trả lời câu hỏi "What did I get?" Nói về những philosophy mình nghiệm ra từ cái experience đấy.
- 2-3 paragraph cuối cùng sẽ trả lời câu hỏi "Why is what you did important to us?" dành để link đến cái major ở trường. Vấn đề này khá critical, phần lớn các applicants sẽ nêu ra là "trường này là famous school""có ranking cao ở major này này này"... mình thấy cần cụ thể hơn ở mức độ làm sao lôi được những cái tên của projects của trường ra. Thí dụ như engineering major thì lôi hẳn tên cái project mà student trong department đang thực hiện. Bussiness major thì nêu hẳn tên những nhóm của trường ra. Thậm chí, nếu tìm hiểu cực kì kĩ, thì có thể nêu hẳn tên 1 professor và tên paper của ông ý ra. Đương nhiên tất cả những cái projects và group, professors, papers này phải support cho cái philosophy ở transition paragraph. Khi đọc đến những cái tên này, 90% là bọn adcom không hiểu gì cả, cái gì mà người ta không hiểu thì người ta truy ra xem có đúng không. Và chỉ cần vài thao tác gõ máy tính, người ta sẽ tự ngộ ra rằng applicant này đã thực sự tìm hiểu kĩ về trường và sẽ tự thấy là mình có passion về cái major đấy. Cái passion lúc đấy thì không còn vaguely described nữa.

2. What is your contribution apart from academic?
Cái essay này cũng cần specific. Tránh dùng big words. Thí dụ như mình thấy nhiều bài essay trên VA có cái trò "think big""think globally"... kiểu như "tôi sẽ đưa trường chúng ta lên 1 tầm cao vĩ đại, bao trùm thế giới", "là 1 người VN, tôi muốn mang đến cho trường truyền thống lâu đời của dân tộc VN con rồng cháu tiên", "tôi là công dân quốc tế, tôi có thể make difference giúp trường ta đa dạng văn hóa"... blah blah blah. Screw that!
I think we should stop writing about "thinking globally", it's better to write about how you're going to "act locally". Thí dụ như "tôi biết được rằng ở khoa EE tại Stanford, tầng 4, phòng số 123 có 1 nhóm đang làm về integrated circuit, tôi đang có 1 new idea và hi vọng có thể join nhóm đó có thể tăng chất lượng cho sản phẩm". "Tôi biết rằng ở UNSW có lượng người Việt đông nhưng thực sự du học sinh chưa biết cách xậy dựng 1 cộng đồng mạnh để thể hiện nét văn hóa Việt. Tôi hi vọng có thể giúp sức vào việc đưa hình ảnh của văn hóa Việt Nam đến UNSW"

3. Personal Statement
Cái này mới dùng để kể về personal history. Để viết được Personal Statement hay, bắt buộc phải có good experience, tức là đã cuộc đời trước đó đã phải trải qua nhiều giai đoạn lên xuống gập ghềnh, than khóc ỉ ôi, vui sướng tột cùng rồi. Còn nếu chưa có những real life experience đấy, bắt đầu ngồi nghĩ ra cách làm thế nào để viết cho hay, thì có lẽ là quá muộn rồi, mấy cái típ, tricks khó có thể giúp ích cho cái essay thêm nhiều. Cái này cố gắng tự mình chém gió thôi.

My 2 cents.

Chị ơi! Chị post tiếp đi ạ! Đọc hay đến mức ko dứt ra đc. Đc 5 chương rồi, còn mấy chương nữa thôi. Please!